الکتروانسفالوگرافی(نوار مغز)

الکتروانسفالوگرافی چیست؟
نوار مغزی، الکتروانسفالوگرافی (Electroencephalography) یا EEG  ثبت فعالیت الکتریکی مغز از طریق نصب
الکترودهای سطحی بر روی سر و به صورت غیر تهاجمی می‌باشد. سلول های مغز از طریق پالس های الکتریکی  با یکدیگر در ارتباط هستند و نوار مغز برای شناسایی مشکلات مربوط به این فعالیتها به کار می رود. در حالت کلی در یک سیستم EEG،فعالیت الکتریکی نورون‌های مغز در یک دوره ی زمانی خاص از طریق الکترودهای نصب شده بر روی سر به دستگاه انتقال داده شده و پس از تقویت و حذف نویز به صورت سیگنال ثبت و نمایش داده می‌شود. سیگنال ثبت شده پس از پردازش کامپیوتری توسط پزشک و یا متخصص مغز و اعصاب مورد تحلیل قرار میگیرد. امواج مغز با یک الگوی مشخص سینوسی (به صورت قله و دره هستند) نمود می کنند. این نموداری سینوسی که معمولا طی نیم ساعت الی 60 دقیقه بدست می آید، اطلاعاتی را از مغز در حال فعالیت در اختیار پزشک قرار میدهد. پزشک سپس این نمودار ها را تفسیر می کند تا بتواند از بیماری های خاص مغزی بخصوص بیماری صرع یا تشنج اطلاع پیدا کند.
نوار مغز چگونه گرفته می شود؟ 
پالس های الکتریکی مغز با استفاده از دستگاه الکتروانسفالوگرام ارزیابی می شوند. این تست فعالیت های الکتریکی را از طریق الکترودهایی که بر روی جمجمه قرار می گیرند، اندازه گیری می کند. الکترودها به عنوان یک هدایت کننده جریان الکتریکی را به شکلی کاملا ایمن و بی خطر از خود عبور می دهند و به کامپیوتر برای پردازش های بیشتر ارسال می کنند.

این تست در بیمارستان، مطب پزشک و یا یک آزمایشگاه و توسط متخصصین انجام می شود. به صورت معمول مراحل زیر برای
انجام تست اجرا می شود:
 از بیمار خواسته می شود که بر روی یک تخت دراز بکشد.
 پزشک سر بیمار را اندازه گیری کرده و با استفاده از مداد محل نصب الکترودها را مشخص می کند.
 پزشک کمی ژل چسبنده روی 16 تا 25 الکترود قرار داده و این الکترودها را بر روی نقاط مشخص شده بر روی جمجمه
قرار می دهد. الکترودها شبیه دیسک های مسطح فلزی هستند.
 دستگاه مخصوص الکتروآنسفالوگرام روشن میشود و الکترودها داده های پالس های الکتریکی را از مغز به ماشین ثبت
ارسال می کنند. ماشین ثبت نیز پالس های الکتریکی را به الگوهای بصری تبدیل می کند که روی صفحه قابل مشاهده
هستند و در کامپیوتر ذخیره می شوند. پالس های الکتریکی نمایش داده شده روی صفحه شبیه به خطوط مواج هستند.
 در زمانی که تست در حال انجام است، ممکن است پزشک از بیمار بخواهد که فعالیت های خاصی انجام دهد، به عنوان
مثال بدون حرکت دراز بکشد، نفس عمیق بکشد، یا به سرعت نفس بکشد، به یک محرک مانند نور ناگهانی یا یک تصویر
نگاه کند.  یا چشمان خود را باز یا بسته کند.
 گرفتن نوار مغز معمولا 30 تا 60 دقیقه طول می کشد.
 پس از اتمام کار، پزشک الکترودها را از پوست جدا می کند. در زمان انجام تست، الکتریسته ی خیلی ضعیفی بین
الکترودها و پوست انتقال می یابد. در زمان انجام این کار بیمار به هیچ وجه احساس ناراحتی نخواهد کرد.

نوار مغزی چه بیماری هایی را تشخیص میدهد؟
نوار مغز برای شناسایی مشکلات مربوط به فعالیت الکتریکی مغز که منجر به اختلالات مختلف مغزی می شوند، به کار می رود. این
اختلالات شامل موارد زیر می شود:
 اختلالات تشنجی مانند صرع
 آسیب دیدن سر
 آنسفالیت یا التهاب مغز
 تومور مغزی
 آنسفالوپاتی و یا اختلال در عملکرد مغز
 مشکلات حافظه
 سکته مغزی
 اختلالات خواب
 بافت مرده به دلیل انسداد جریان خون
 میگرن
 مصرف مواد مخدر و یا الکل

آیا نوار مغز خطری دارد؟
نوار مغزی هیچگونه خطری ندارد و یک تست کاملا بی خطر و بی درد است. برخی از EEG ها محرک و فلاشی ندارند ولیکن در
برخی موارد برای ایجاد یک محرک در صورتی که نوار مغزی نتواند محرکی را ایجاد کند دکتر مغز و یا تکنسین از تنفس سریع و
یا فلاش برای تحریک استفاده می کنند، این محرک ها ممکن است برای بیمار ایجاد تشنج نماید که البته در این شرایط تکنسین کاملا آموزش دیده است و می تواند به کنترل شرایط بپردازد.

تنایج تست چگونه تفسیر می شوند؟
پالس هایی که از طریق الکترود ها وارد کامپیوتر می شوند و پس از پردازش های انجام شده همانند امواجی به نمایش در می آیند.
تفسیر این نوارها کار مشکلی است و تنها از عهده متخصص بیماری‌های مغز و اعصاب برمی‌آید. الگوی امواجی که ثبت می شود
در حالات مختلف با یکدیگر متفاوت است. به طور مثال، دامنه و ارتفاع امواج الکتریکی در حالت خواب با حالت بیداری متفاوت
است. در ضمن در صورت بروز تشنج، برحسب نوع آن، امواج خاصی بر روی نوار مغز ظاهر می‌شوند که از روی فرکانس و
دامنه آنها می‌توان تا حدودی نوع تشنج را مشخص کرد. البته به طور معمول، فرد هنگام گرفتن نوار مغز تشنج ندارد اما پزشکان
گاهی با تحریک بیمار به تنفس‌های عمیق یا با تجویز برخی داروها و مواد خاص، بروز فعالیت‌های غیرعادی در مغز را تحریک
می‌کنند تا با شناسایی و ثبت امواج الکتریکی غیرعادی حاصل از آن، نوع تشنج و بیماری زمینه‌ای فرد را تشخیص دهند.

منابع:

 https://www.mayoclinic.org/tests-procedures/eeg/about/pac-20393875
https://www.emedicinehealth.com/electroencephalography_eeg/article_em.htm
https://www.healthline.com/health/eeg

Categoryدسته‌بندی نشده

تماس اضطراری        66122532-021